$ Rəsul Quliyevın qızı: \"Atamın Azərbaycana gəlişi ilə bağlı nəsə demək mənə çətindir\" - \"Allah bilən məsləhətdir, qismət olsa...\"$

Rəsul Quliyevın qızı: "Atamın Azərbaycana gəlişi ilə bağlı nəsə demək mənə çətindir" - "Allah bilən məsləhətdir, qismət olsa..."

$Nazir həbsxanaya girdi, HƏMAS rəsmisinə \"səni öldürmək istəyirəm\" dedi - \"Burada sizə qarşı ağır şərtləri mən gətirmişəm\"$

Nazir həbsxanaya girdi, HƏMAS rəsmisinə "səni öldürmək istəyirəm" dedi - "Burada sizə qarşı ağır şərtləri mən gətirmişəm"

$\"Bir şərtlə sədrliyə namizəd olaram ki...\" - Kılıçdaroğlu 81 təşkilat sədrindən biət gözləyir$

"Bir şərtlə sədrliyə namizəd olaram ki..." - Kılıçdaroğlu 81 təşkilat sədrindən biət gözləyir

$\"Axı, niyə zülm verirsiniz sadə, zəhmətkeş insanlara?!\" - Tanınmış jurnalist AYNA-nın tixac yaratmaq \"planı\"nı \"topa tutdu\" $

"Axı, niyə zülm verirsiniz sadə, zəhmətkeş insanlara?!" - Tanınmış jurnalist AYNA-nın tixac yaratmaq "planı"nı "topa tutdu"

Ərbakanın müavini istefa verdi - Səbəbi belə izah etdi

“Nargin: Saralmış kədər” - Milli kimliyin yetkinləşməsi

$Kantenin fantastik maaşı \"dodaq uçurtdu\"$

Kantenin fantastik maaşı "dodaq uçurtdu"

$İran XİN başçısından Trampa \"qiyamət\" xəbərdarlığı: \"Qiyamətə qədər müharibəyə hazırıq\"$

İran XİN başçısından Trampa "qiyamət" xəbərdarlığı: "Qiyamətə qədər müharibəyə hazırıq"

$ABŞ Prezidenti: \"İranla bu həftə nəzərdə tutulan görüşdən daha çox nəticə gözləyirəm\"$

ABŞ Prezidenti: "İranla bu həftə nəzərdə tutulan görüşdən daha çox nəticə gözləyirəm"

Millətlər Liqası: Azərbaycan yığması Litvada yığması qarşısında... (YENİLƏNİB)

$\"Qarabağ Azərbaycan torpağıdır, sonsuza qədər də belə qalacaq\" - Ərdoğandan Azərbaycana mesaj$

"Qarabağ Azərbaycan torpağıdır, sonsuza qədər də belə qalacaq" - Ərdoğandan Azərbaycana mesaj

$\"Nizamnamədən irəli gələn məsələlərə baxılacaq\" - YAP sədrinin müavini qurultaydan danışdı$

"Nizamnamədən irəli gələn məsələlərə baxılacaq" - YAP sədrinin müavini qurultaydan danışdı

ADAM NECƏ MÜDRİK OLUR...

YAZARLAR

24.02.2024, 10:45

Qalib ARİF

***

(“Mənim düşüncələrim” silsiləsindən)

I. Dünyaya gələndən, sevginin, nəvazişin nə olduğunu biləndən hiss edirsən ki, iki nəfər səni səndən çox sevir, canını, malını, həyatını əsirgəmədən sənə təmənnasız xidmət edir. Məşhur nağılda deyildiyi kimi “qa” deyəndə su, “qu” deyəndə çörək verir. Sən bu insanları sevirsən, onlardan öyrənirsən: birinin adı “ata”, o birinin adı “ana”dır...

II. Bir az böyüyəndən, “xeyir” və “şər” biləndən hiss edirsən ki, sər işlər görəndə ürəyin qəm çəkir, gözlərin ürəyindən nəm çəkir. Xeyir işlər görəndə isə qürurlanırsan, göydə uçan quşlar kimi qanadlanırsan, sevincindən yerə-göyə sığmırsan. Sonra anlayırsan ki, səni idarə edən, sənə yol göstərən bir hiss, bir qüvvə var, onun adı “vicdan”dır.

III. Vicdan sənə kompas olandan, fəaliyyətini, hərəkətlərini idarə etməyə başlayandan ədalətli olmağa çalışırsan, düzə düz, əyriyə əyri deyirsən. Hiss edirsən ki, doğmalar, yaxınlar, yadlar sənin şəxsinə, sözünə hörmətlə yanaşır, sən gələndə ehtiramla ayağa dururlar. Deməli, ətrafdakılarda sənə qarşı müsbət münasibət yaranır, bu, “nüfuz” adlanır.

IV. Vicdanlı hərəkətlərin, münasibətlərin cəmiyyətdə hörmətlə qarşılandığını, alqışlandığını görəndən sonra bütün həyatını belə yaşamağa, ətrafındakılara da bunu aşılamağa çalışırsan. Ata-ananın sənə verdiklərini sən də insanlara verməyə başlayırsan, təmənnasız xidməti həyatının mənası sanırsan. İnsanlar sənin ətrafına yığışır, səndən məsləhət alır. Buna “aqillik” deyilir.

V. Dayanmadan öyrəndikcə, öyrəndiklərini xeyirə xidmətə həsr etdikcə, nüfuzun artır, dünyagörüşün dərinləşir, təcrübən zənginləşir. Sən nəyi necə etməyi, hansı sözü harda deməyi bilirsən, heç kimlə mübahisə etmirsən. Amma haqsızlığa qarşı susmursan, mübarizə aparırsan, həmişə ədalətin yanındasan. Öz səhvlərindən öyrənmək və öz üzərində işləmək dövrü başlayır. Buna “ziyalılıq” deyilir.

VI. Savadın, nüfuzun, cəmiyyətə faydan artdıqca, ətrafındakı insanlar da çoxalır, sənin şəxsinə maraq artır. Sən daim axtarışdasan, sənə olan ümidləri dogrultmağa çalışırsan. Daim oxuyur, oyrənir, yeni layihələr fikirləşir və həyata keçirirsən. Amma özün yüksəldikcə, insanlara münasibətin dəyişmir, sadəsən - böyüklə böyük, kiçiklə kiçiksən. Buna “ağsaqqallıq” deyilir.

VII. Sən öz üzərində işləməyi, öyrəndiklərini xeyirə həsr etməyi davam etdirirsən, daim vicdanın hökmü ilə hərəkət edirsən. Özünə xidmətin ən qısa yolunun başqalarına xidmətdən keçdiyini anlayırsan. Özünə arzulamadıqlarını başqalarına da arzulamırsan. Artıq öz səhlərindən yox, başqalarının səhvlərindən öyrənməyə başlayırsan. Buna “müdriklik” deyilir...

MİA.AZ