İranın Keşm adasına zərbə endirilib

Rus dronu Estoniyaya girdi - NATO qırıcısı vurdu

Azərbaycanda ardıcıl 5 gün iş olmayacaq

Bu kanallar cəzalandırıldı - SİYAHI

$Mikayıl Cabbarov: \"Azərbaycan yoxsulluq səviyyəsini 49 %-dən 5 %-ə endirməyə nail olub\"$

Mikayıl Cabbarov: "Azərbaycan yoxsulluq səviyyəsini 49 %-dən 5 %-ə endirməyə nail olub"

İlham Əliyev Belarus rəsmilərini qəbul edib - Nələr müzakirə olunub? + FOTOLAR

$Prezidentin köməkçisi: \"Azərbaycan öz təcrübə və çağırışlarını bölüşməyə hazırdır\"$

Prezidentin köməkçisi: "Azərbaycan öz təcrübə və çağırışlarını bölüşməyə hazırdır"

Şuşa və Trabzon şəhərləri qardaşlaşıb

$Ceyhun Bayramov: \"Trump yolu\" regional bağlantını gücləndirəcək\"$

Ceyhun Bayramov: "Trump yolu" regional bağlantını gücləndirəcək"

17 mayda keçirilmiş imtahanın nəticələri ləğv olunacaq? - Açıqlama

Xorvatiya ilə İsrail arasında diplomatik böhran – Zaqreb yeni səfirə “yox” dedi

“Space FM”ə yeni direktor təyin olundu

Uşaqların tərbiyəsi üçün cərimə çıxış yolu deyil - Vahid Tağıyev yazır

YAZARLAR

23.04.2026, 10:21

Vahid Tağıyev,

Təcrübəli, peşəkar təhsil işçisi

***

Milli Məclisdə qəbul edilən yeni yanaşmaya görə, uşağı “tərbiyə etmək məqsədilə” fiziki təsir göstərən və psixoloji olaraq sıxışdıran valideyn və müəllim 200 manat cərimələnəcək.

Bu müzakirələr cəmiyyət üçün aktual, hər gün müxtəlif fəsadlara səbəb olan və həllini çoxdan gözləyən bir problemin artıq yüksək səviyyədə etirafıdır.

Sual yaranır: Biz problemi həll edirik, yoxsa sadəcə nəticəni cəzalandırırıq?

Bu gün uşağın davranışı yalnız ailədə formalaşmır. Onun dünyası telefon ekranındadır, sosial şəbəkələrdədir, nəzarətsiz informasiya axınındadır. Bunların təsiri altında olan həmyaşıdları ilədir. O, gördüyünü təqlid edir. Bəs bu mühitin qarşısını almadan, bu təsirləri zəiflətmədən yalnız valideyni və müəllimi cərimələməklə nəyi dəyişəcəyik?

Bizim əsrlərlə formalaşmış tərbiyə dəyərlərimiz var: ailə, hörmət, böyüyə ehtiram, məsuliyyət hissi… Bu dəyərlər bu gün sarsılır. Bu artıq təkcə sosial məsələ deyil — milli məsələdir.

Məktəb əvvəlki kimi tərbiyə ocağı ola bilirmi?

Günümüzün reallığı budur ki, məktəbdə tərbiyədən çox ali məktəbə qəbul imtahanı düşünülür. Bu tələbat isə əsasən məktəbdən kənarda repetitorla reallaşdırılır. Şagird şəxsiyyət kimi deyil, testi əzbərləyən və cavablayan kimi formalaşır. Müəllim də, valideyn də bu prosesin içindədir — gərgin, yorğun, bəzən də çıxış yolu axtaran vəziyyətdə...

Belə bir mühitdə problemləri, onların yaranma səbəblərini aradan qaldırmadan, cərimə ilə həll etmək olarmı?

Yeni qərarda qeyd olunduğu kimifiziki zorakılıq məsələsi qəbuledilməzdir - bu, birmənalıdır. Ona qarşı mübarizə də anlaşılandır və icra edilməsi ciddi çətinlik yaratmaya bilər.

Amma tətbiqi daha çətin, təhlükəli olan digər məsələ - psixoloji zorakalıqla bağlıdır. Psixoloji təsirin sərhədləri harada başlayır, harada bitir? Bunun meyarı nədir? Bu yanaşmanın insanlar arasında nə qədər mübahisə yaradacağı nəzərə alınırmı? Bu suallar cavabsız qalırsa, tətbiq edilən cəza necə ədalətli hesab oluna bilər?

Nəticəsini əvvəlcədən hesablamaq daha çətin olan digər məsələ isə bu qərardan sonra uşaqların rəftarı, onların müəllim və valideynlər ilə münasibətləridir. Müşahidə olunan gündəlik neqativ hadisələr fonunda özünü daha toxunulmaz hiss edən uşaqların idarə edilməsi daha da çətin olmayacaqmı?

Yetişməkdə olan nəslin tərbiyəsi cəza ilə qurula bilməz. Valideynin və müəllimin bu şəkildə cəzalandırılması əlavə psixoloji gərginlik və qeyri- sağlam mühit yarada bilər.

Tərbiyə — münasibətlə, nümunə ilə, mühitlə formalaşır.

Valideyni məktəbdən incik salaraq və uzaqlaşdıraraq yox, onu bu prosesə anlayışla cəlb etməklə nəticə əldə etmək olar. Müəllimi ittiham etməklə yox, ona dayaq olmaqla daha sağlam nəticəyə nail olmaq mümkündür.

Unutmayaq:

Bu gün verdiyimiz qərarlar sabah necə bir cəmiyyətə sahib olacağımızı müəyyən edir.

Uşaqlarımızı qorumaq istəyiriksə, əvvəlcə onları formalaşdıran mühiti dəyişməliyik.

MİA.AZ