Müseyib bəy Axıcanov kim olub? - Tarixi faktlar...
06-12-2025 [14:05]
Müseyib bəy Əxicanov (Axıcanov) Qəhrəman bəy oğlu 12 oktyabr 1892-ci ildə Cavad qəzasının Tomarxanlı kəndində (indiki İmişli rayonu ərazisində) anadan olub. Sonradan onun yaxın və uzaq qohum əqrabası indiki İmişli rayonu Cəfərli kəndi yaxınlığına köçmüşlər və həmin ərazi hazırda Axıcanlı kəndi adlanır.
Yeri gəlmişkən, qeyd edim ki, Kür çayının indiki İmişli rayonu ərazisi sahillərində 1940-cı illərə qədər Tomarxanlı kəndi də daxil olmaqla, 12 kiçik kənd olub. Həmin kəndlərdən biri də Axıcanlı adlanıb. İndiki Cəfərli kəndi ilə birləşən Axıcanlı kəndi sonrada yaranmış, eyni adlı başqa bir kənddir.
Müseyib bəy Axıcanov Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin tanınmış siyasi xadimi, Azərbaycan milli azadlıq hərəkatının fəal iştirakçılarından biri, Azərbaycan Parlamentinin üzvü, Zaqafqaziya seyminin Müsəlman fraksiyasının, Zaqafqaziya Federasiyasının süqutundan sonra isə Azərbaycan Milli Şurasının üzvü, Bakı quberniyasının general- qubernatoru olmuşdur.
Müseyib bəy Axıcanov Rəşid bəy Axundzadə ilə bir yerdə Kiyev Müqəddəs Vladimir Universitetinin Hüquq fakültəsini bitirib. (Ukraynanın əsas və ən böyük ali məktəblərindən biri, həmçinin milli elm və mədəniyyət mərkəzi, Ukraynanın ən qədim universiteti). O, Yusif Vəzir Çəmənzəminlinin ən yaxın dostlarından biri olub.
1918-ci ildə türk ordusu Bakını alandan sonra Fəthi bəy Bakının qubernatoru olanda Axıcanov onun müavini (1918) vəzifəsində çalışıb, sonra isə Bakının qubernatoru (noyabr 1918 - fevral 1919) və Cümhuriyyət parlamentinin ("Müsavat" və bitərəflər fraksiyasının) üzvü olub.
Məhəmməd Əmin Rəsulzadə 1954-cü ilin 28 mayında Ankarada Kültür Dərnəyindəki çıxışında "adları və xatirələri hamımıza əziz olanların" sırasında Fətəli Xan Xoyski, Nəsib bəy Yusifbəyli, Həsən bəy Ağayev, Səməd Paşa Mehmandarov, Abuzər bəy və Şeyxzamanovla yanaşı Müseyib bəy Axıcanovun da adını çox böyük ehtiramla çəkmişdi.
Məmməd Əmin Rəsulzadə Müseyib bəy Axıcanovu Azərbaycanın İstiqlal Şəhidi adlandırmışdır.
Müseyib bəy Axıcanov görkəmli bəstəkarımız Süleyman Ələsgərovun doğmaca xalası oğludur.
Axıcanov bolşeviklər hakimiyyətə gələndən sonra həbs olunaraq 30 aprel 1920 - ci ildə (bəzi mənbələrdə 6 iyun1920-ci il) 27 yaşında Nargin adasında güllələnib.
Qeyd edək ki, İmişli rayonunda hazırda onun soyadı ilə adlanan Axıcanlı kəndində Axıcanlı kənd tam orta məktəbi uzun illər fəaliyyət göstərib. 2024- 2025- ci dərs ilində həmin məktəbin adı dəyişdirilərək Cəfərli kənd 3 saylı tam orta məktəbi adlanmışdır.
Xatırladım ki, həmin vaxt hansı kənddə bir neçə məktəb varsa onların adı sıra sayı ilə əvəz edilmişdir. Məsələn, həmin vaxt Sarxanlı kəndi ilə bitişik olan Buludlu kəndində də Buludlu kənd tam orta məktəbin adı dəyişdirilərək Sarxanlı kənd 3 saylı məktəb adlanmışdır.
Bu dəyişikliklər hansı məntiqlə edilməsindən asılı olmayaraq tarixi adların ləğv edilməsi baxımından məqsədəuyğun deyil.
Vahid Tağıyev,
Təhsil eksperti
MİA.AZ
SON XƏBƏRLƏR
Rəsulzadənin anadan olmasından 142 il ötür
Leyla Əliyeva BMT-nin Cenevrədəki ofisinin baş direktoru ilə görüşdü
Bu gün sizi nə gözləyir? - BÜRCLƏR
Hikmət Hacıyevdən İranla bağlı açıqlama: "ABŞ-nin mümkün zərbəsi..." - "Azərbaycan özünü iki qlobal münaqişə arasında hiss edir"
TRAMPDAN TEHRANA DAHA BİR XƏBƏRDARLIQ: "Çoxlu gəmi göndəririk, əgər razılaşma əldə etsək..."
Prezident onları mükafatlandırdı - SİYAHI +FOTOLAR (YENİLƏNİB)
İcra başçısı vəzifədən niyə azad edildi? - Maraqlı iddia yayıldı
16 İLİN İCRA BAŞÇISI YOLA SALINDI - Prezident sərəncam imzaladı
Hacıqabulda palçıq vulkanı püskürüb
Livakoviçin yeni klubu bəlli oldu
Xələf Xələfov Pakistanda XİN başçısı ilə görüşüb - Müzakirə + FOTO
ABŞ Nümayəndələr Palatasının üzvləri Azərbaycana gəlib
Ərdoğan İran XİN başçısı ilə görüşüb
“Veysəloğlu” MMC-nin layihəsi çərçivəsində “OBA MMC liderləri ilə dialoq” mövzusunda panel müzakirəsi keçirilib - FOTOLAR
Umud Mirzəyevin 65 illik yubileyi qeyd edilib
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank 3 günlük məzənnəni açıqladı
Futbolda mərc/qumar oyunu: daha 304 məşqçi cəzalandırılacaq
Avropa Liqasının pley-off mərhələsinin püşkü atıldı - "Fənərbağça"nın rəqibi bəlli oldu
Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib
Prezident Tədbirlər Planını təsdiqlədi - DETALLAR
DSMF KEÇMİŞ NAZİRİN PENSİYA PULUNA "QARMAQ" ATIB - 5858 manat pensiya alan sabiq nazir nədən narazıdır?
"Bunları etməyin!" - Baş Prokurorluqdan əhaliyə çağırış oldu
Riad Rəfiyev: "Yevlaxda vaxtilə məşq etdiyim meydançada gəzişdim" - "Sumqayıt"ın prezidenti Mia.az-a danışdı (VİDEO)
İran XİN başçısı Hakan Fiddanla brifinqdə: "ABŞ-la müzakirəyə hazırıq" - "Müharibə bütün bölgəyə təhlükə yaradacaq"
Çempionlar Liqası: pley-off mərhələsinin püşkü atıldı, "Qarabağ"ın rəqibi bəlli oldu
Zelenskidən Putinə açıq mesaj: "Ərazi bütövlüyümüz pozula bilməz, digər məsələlərdə isə..."
Fevral ayına olan hava proqnozu açıqlandı
Bakcell Peerstack Academy-nin innovasiya tərəfdaşıdır
Hikmət Hacıyevlə BMT rəsmisi görüşüb
"Apple"ın satışları 3 aya 16 faiz artıb, səhmləri isə... - Hesabat
Hərbi prokurora köməkçi təyin olunub
Türkiyədə 379 sosial media hesabı bloklandı
“Kapital Bank”da dəyişklik - Təyinat
Bakıda narkotiacirlər saxlanıldı - VİDEO
YENİ İLİN İLK “ULDUZ”U ÇAP OLUNDU
YPG "Ağ bayrağı" qaldırdı - Suriyada anlaşma əldə olundu
Ceyhun Bayramov BƏƏ-nin XİN başçısı ilə telefonda danışıb
Sabahın hava proqnozu açıqlandı
Xankəndi, Xocalı və Ağdərəyə növbəti köç olub
BAKIDA ŞOK ƏMƏLİYYAT: vəzifəli şəxs 18 kq qızılla saxlanıldı, evindən isə silah çıxdı
Prezident daha bir ölkənin səfirinin etimadnaməsini qəbul edib
Türkiyə PKK-nı bitirdi, CHP ittihamları isə bitmir - TƏHLİL