Ədəbiyyatımızda Qulu Ağsəs dəst-xətti
30-11-2025 [13:36]
Miri Rəsulzadə
***
Həmişə o şeylərdən və o kəslərdən danışıram ki, onlara ürəklə inanıram.
Qədim tarixi, ədəbiyyatı vərəqlədikcə, çox zəngin fikir xəzinəsini göz önünə gətirdikcə, Misirin əzəmətli piramidalarını, Qobustanın qayaüstü rəsmlərini təhlildən keçirdikcə düşünürsən: görəsən, ev tikən, qala quran, daşa, divara şəkil çəkən insan nə vaxtdan musiqi bəstələməyə, şeir yazmağa başlayıb?
Bəlkə də bu keyfiyyətlər insanda paralel olaraq yaranıb. İnsanın təbiətə, əməyə, ətrafdakı canlılara, özünə münasibəti, dərdi, həyatı və ölümü onda dəyişik duyğular əmələ gətirdikcə onun zövqü formalaşıb. Bu isə müəyyən estetik biçimlərin meydana gəlməsinə səbəb olur.
Səsin ritmi sözün, sözün ritmi şeirin, şeirin inkişafı isə musiqinin yaranışını şərtləndirib. Beləliklə, insanda nizam-intizama çağırış, şeirlə, ədəbiyyatla duyğulanmaq sadəliyi, musiqiyə dalmaq zərifliyi yaranıb. İnsanın quş kimi uçmaq, şir kimi güclü olmaq arzusu onu sənətkara, memara, şairə, rəssama çevirib.
İnsan öz taleyini daşa, divara, dəriyə yazıb. Böyük ədəbiyyatın bünövrəsi bəlkə də belə qoyulub.
Bu dəfə sizə ədəbiyyatda mənim üçün xüsusi yeri olan əziz bir insandan - Qulu Ağsəsdən danışmaq istəyirəm. Onun yaradıcılığı insan kimi, bitki kimi canlıdır. Bir az da kövrəkdi, həssasdı, ərköyündü, küsəyəndi. Hərdən də davakardı. Qulu Ağsəs poeziyasının həm də mənəvi çəkisi, ruhu, qəlbi var.
Mən onun yaradıcılığına həyatın şeirlə təfsiri deyirəm.
Şeirlərinin xüsusi aurası var. Oxuyanda başının üstündə indinin adamlarına bənzəməyən dərin və tələbkar bir müəllimin zəhmini hiss edirsən. Onun yaradıcılığı hatiful-qeybdi (qeybdən gələn səsdir). Daxilində müqəddəs yanğı var.
Qulu Ağsəs ömrün Seyid Əzim yaşını tamamlayıb. Bunu deməmək də olardı. Ancaq, məsələ burasındadır ki, Qulu müəllimin şeirləri ilə onun yaşı arasında qəribə bir uyğunluq var. İlk yazdığı şeir Zəfər yaşını keçib. O, öz şeirlərinə çox oxşayır. Şeirləri də ona bənzəyir: hamısı gənc, hərarətli; hamısında nəsə bir narahatlıq var, həyəcan var.
O “mən”ini “biz”in içində əritməyi bacaran adamdır.
Bu illər ərzində onun həyat və yaradıcılığında bir-birindən maraqlı, təsirli şeirlər yaranıb. Demək bu şeirlərin ən böyüyü 45 yaşındadır. Qulu müəllimin şeirlərini oxuyub adi məntiq dili ilə danışmaq mümkün deyil. Hər şeir öz yaşında, hər şeir öz boyunda-buxununda...
Bəlkə adama ona görə belə gəlir ki, şeirlər canlıdır, lal insan kimi canlıdır və mən onları açıq-aşkar görə bilirəm - hardasa daha genişliklərdə, hardasa daha dərinliklərdə; adi dünyadan, adi məntiqdən uzaqlarda.
Bu şeirlər ədəbiyyatımızda elə öz yaşlarındaca qalacaqlar: 30, 35, 45- pozitiv bir gənc kimi...
Qulu Ağsəsin poeziyası ruhumuza çox yaxındır. O, öz dövrünün övladıdır. Səsi amiranə deyil, sadədir, səmimidir. Birbaşa ürəkdən gəlir. Daha çox nəğməyə oxşarı var, bir az da laylaya, nağıla...
Onun kövrək ürəyinin səsini eşitdikcə insan düşünür, arzulayır, xatırlayır və sevinir ki, İlahi, dünyana belə bir şair gəlib.
MİA.AZ
Oktay Kaynarcanın narkotestinin cavabı çıxdı: "Başım dikdir"
“PAŞA Holding”də yeni törəmə şirkət yaradıldı, təyinat oldu – “PAŞA Maliyyə Holding” hans işləri görəcək?
Türkiyə futbolunda "mərc oyunu": 146 məşqçi cəzalandırıldı - SİYAHI
Partiya sədri Akşeneri ziyarət etdi - Sabiq partiya liderinin fotosu müzakirəyə səbəb oldu (FOTO).
Türkiyədə benzin qiymətləri enir - Bu gecədən
Suriyadan daha 5 Azərbaycan vətəndaşı geri göndərilib
Nadejda İsmayılova "Şöhrət" ordeni verildi - Sərəncam
Əmək Məcəlləsinə üç əsas istiqamət üzrə dəyişiklik oldu - Prezident təsdiqlədi (DETALLAR)
PREZİDENT İH SƏDRİNİ VƏZİFƏDƏN ÇIXARDI - Yeni təyinat + FOTO
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank 3 günlük məzənnəni açıqladı
Tanınmış aktyor qaraciyər donoru axtarırır - Qardaşından açıqlama
Səlim Müslümovun dayısı qızının əri şirkətdən də uzaqlaşdırılıb
Joze Mourinyo "Beşiktaş"ın oyunçusunu istəyir
Nigar Səfxanova kollec direktoru təyin edildi
"Atena” qanunvericiliyi pozub
"Qalatasaray"ın uruqvaylı yarımmüdafiəçisi ayrılmaq istəyir: "Motivasiyasını itirib..."
Türkiyədə zəlzələ oldu - 4 bal
BALIQ OVU KVOTASI TƏSDİQLƏNDİ - Hökumətdən qərar + CƏDVƏL
Baş prokuror 5 rayondan olan vətəndaşları qəbul edib
Qaraçuxurda bina tikintisi və 500 min manatlıq dələduzluq - İş adamını kimlər aldadıb?
"Obyekt sahibləri daha artıq əmlak vergisi ödəsin" - Təmraz Tağıyev
"Ağakərimə deyin: əvvəllər stul olmayanda insanlar harada otururdu?" - Alim Qasımovdan cavab gecikmədi
Ölümsüzlük ideologiyası və yeni elitizm...
"Azərişıq"dan özbaşınalıq: "Jurnalistlərin binası"nda borcu olmayanların işıqları niyə kəsilib?
Rasim Balayevin səhhətində problem yaranıb
Bakıda narkokuryer 5 kq narkotiklə tutulub
İstanbulda məşhurlara qarşı əməliyyat: daha 5 nəfər saxlanıldı, aktrisanın evindən "patı" çıxdı
Agentlik “Baku Electronics”i qanunsuzluqda ittiham edir
"Niyaməddin Musayev gecə klublarında oxuyur və pul qazanır" - "Gecə klublarında daha bahalı kabinetlər var"
Azərbaycanın tanınmış xanəndəsi İranda saxlanıldı və... - "Pezeşkianla şəklimi göstərdikdən sonra məni buraxdılar" (Yenilənib)
Ən çox qazanan bankların - SİYAHISI
İmtahan olacaq
Bakıda sulu qar, rayonlarda qar yağacaq - Sabahın hava proqnozu
Səhrada nadir mumiyalanmış çita qalıqları tapılıb - FOTO
"Fənərbağça" "Alanyaspor"la oyuna hazırlaşır
"Qalatasaray" və "Fənərbağça" cərimələndi
Türkiyədə dollar bu qədər qalxacaq - İllik proqnoz
Milli Qəhrəman Şahin Tağıyev dəfn edilib (Yenilənib)
"Azərbaycan Nəşriyyatı" bağlanıb
ABŞ-da zəlzələ olub - 6 bal gücündə
Müğənni: "O, məni boşasa, ölərəm" - VİDEO