Ölümsüzlük ideologiyası və yeni elitizm...
16-01-2026 [14:47]
Müasir texnoloji diskursda ölümsüzlük artıq mifologiya və ya dini anlayış kimi deyil, texniki problem kimi təqdim olunur. Bu yanaşmanın ən məşhur simalarından biri Elon Muskdır. Onun "insanları ölümsüz etmək üçün onlara yüklənmiş proqramı dəyişdirmək lazımdır" fikri sadəcə futuristik bir metafora deyil. Bu fikir tamamilə yeni bir ideologiyanın qısa ifadəsidir.
Bu ideologiyanın mərkəzində bir iddia dayanır: insan təbiət deyil, konfiqurasiyadır.
Texnologiya elitləri insanları bioloji aparat, neyron şəbəkələri və davranış modelləri kimi oxuyurlar. Bu baxışda ölüm qaçılmaz bir sonluq deyil, əksinə dizayn qüsurudur. Yaşlanma təbii bir proses deyil, dəyişdirilə bilən bir koddur. Təhlükəli dönüş buradan başlayır. Çünki biologiyada ölüm günah deyil, bir funksiyadır. Ölümdə heç bir fərq yoxdur, bədəni qoruyan mexanizmdir. Onu ləğv etmək yalnız insan ömrünü uzatmaq demək deyil, insan anlayışının mahiyyətini dəyişdirmək deməkdir.
Tarix boyu ölməzlik ideyası hamı üçün deyil, seçilmişlər üçün nəzərdə tutulub. Dünən şəhər, din və mif idi, bu gün isə laboratoriya, çip və alqoritmdir. Texnologiya ölməzliyi də eyni məntiq üzərində qurulub. Bu, bahalıdır, bahalıdır və infrastrukturla əlaqəli informasiya inhisarını tələb edir. Bu, qaçılmaz olaraq iki uğur sinfi yaradır: ölümü dəf edə bilənlər və ölümü yaşamalı olanlar.
Ölümsüzlük ideoloqları iddia edirlər ki, insanlar və şüur kopyalana bilər. Lakin əsas sual cavabsız qalır. Şüur informasiya cəmiyyətidir, yoxsa yaşanan təcrübələr toplusudur? Bir qəribi qovmaq mümkündür. Bu, davranışı modelləşdirməkdir. Lakin ağrını, qorxunu və peşmançılığı kopyalamaq mümkün deyil. Kopyalanan "mən" bloklanmayacaq. O, mənim simulyakrumumdur. Bu, ölməzlik deyil, ədədi kölgədir.
Yeni elitizm klassik elitizmdən fərqlidir. İlk dövrlərdə elita torpaq, silah və kapital üzərində qurulurdu. Bu gün o, informasiyanın öyrənilməsinə, texnologiyanın yaranmasına və insan biologiyasını dəyişdirmək imkanına əsaslanır. Bu, sadəcə sosial fərq deyil. Bu, ontoloji fərqdir. Bir qrup insan ölümlü olaraq qalır, digəri isə bərpa olunan varlıq statusu qazanır. Buna görə də, birlik anlayışı qurulmur və mənasızlaşır.
Ölüm sadəcə son deyil. O, məsuliyyət yaradır, mənanı gücləndirir və vaxtı dəyərli edir. Ölümsüz insan üçün heç bir problem yoxdur. Seçim yoxdursa, seçim də yoxdur. Seçim yoxdursa, məkan aşınır. Sonsuz zaman qarşısında həm vicdan, həm də risk daha ucuzlaşır. Bu səbəbdən, ölümün ləğvi insanı gücləndirmir, onu etik cəhalətdən zəiflədir.
Nəticədə, ölümsüzlük ideologiyası insanı sağaltmağı vəd edir, amma əslində onu dəyişdirməyi planlaşdırır. Bu dəyişiklik bütün uğurlu insanlar üçün deyil, texnologiyaya sahib olan azsaylı insanlar üçün nəzərdə tutulub. Məsələ həyatın uzunluğunda deyil. Sual budur ki, ölümlə kim məşğul ola bilər?
Əgər seçilmişlər üçün ölümsüzlük mümkün olarsa, bu, artıq mənəvi nailiyyət deyil, yeni elitizmin təzahürü olacaq. Və o dünyada insan ölümdən azad ola bilər, amma insanlıqdan yox.
Elbəyi Hasenli. Surix
Mia.az
SON XƏBƏRLƏR
İRANA QARŞI MÜHARİBƏ: 2 mindən çox hədəf vurulub - İran isə ərəb ölkələrindəki hədəflərə zərbə endirir
Trampdan Hörmüz boğazı barədə mühüm xəbərdarlıq: "Gərəkirsə..."
İran Dubayda ABŞ konsulluğunun binasını vurub - FOTO
ABŞ və İsrail müharibəni dayandıracaq? - İran Müdafiə Nazirliyindən gözlənilməz anons verildi
İran: "ABŞ-ın ikinci THAAD hava müdafiə sistemini də vurduq"
ABŞ daha bir ölkədə səfirliyini qapatdı - İranın hücumuna görə
Tramp İran şahının oğlunun üzərindən xətt çəkdi, Avropa ölkəsini təhdid etdi: "İndi əsas məsələ..."
Bu gün sizi nə gözləyir? - BÜRCLƏR
Qətər təkzib etdi: "İrana qarşı müharibəyə qatılmadıq"
Ramazanın 14-cü gününün duası: imsak və iftar vaxtı
“Qəlb cəbhəsi” kitabı təqdim olunub - FOTOLAR
"Gənclik" metro stansiyasını bulvara birləşdirəcək
REKTORLAR NİYƏ TOPLANDI? - Görüş + FOTOLAR
Pezeşkian: "Əsas sərvətimiz milli birliyimizdir"
Şamaxıdakı zəlzələdən sonra 600-ə yaxın afterşok qeydə alınıb
TRAMP İKİ GÜN ƏVVƏLKİ SÖZÜNÜ DANDI: "Dedim ki, daha çox gecdir"
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
Xəstə üçün toplanan pulu kartdan oğurlayan şəxs saxlanılıb
"TƏK BİR RAKETİMİZ İSRAİLƏ BƏS EDƏR" - Şimali Koreya lideri "İran istəsə, raketlər göndərəcəyik" vədi verdi
Abşeronda 38 yaşlı şəxs 15 kq narkotiklə saxlanılıb
Aktrisa direktoru məhkəməyə verdi - Töhməti ləğv etdirdi
Qar yağacaq - Xəbərdarlıq
Daha bir qrup müğənniyə efir qadağası qoyuldu - SİYAHI
BU MƏHKƏMƏLƏRƏ HAKİM TƏYİNATLARI OLDU - Sərəncam + SİYAHI
"Referans”ın baş həkimi şantajda ittiham olunub - Ülya Quliyeva həkimin telefonuna niyə təhdid mesajları atırmış?
Mərkəzi Bank "Fizza Pay"in vəzifəli şəxsini cərimələyib
Daxili işlər naziri Yevlaxda vətəndəşları qəbul edəcək - Bu tarixdə
İsrail ordusu İran prezidentinin iqamətgahını da vurub: "Həmin an iclas gedirdi..."
İlham Əliyev Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurasının iclasında - VİDEO, FOTOLAR (YENİLƏNİB)
Hüseyn Cavid - Azərbaycan romantizminin parlaq siması...
Ronaldo Səudiyyədən qaçdı - Müharibəyə görə
Arda Turanın tələbi rədd edildi - UEFA-dan qərar
İrana hücum: itkilərlə bağlı son statistika açıqlandı
İlin ilk Ay tutulması başlayıb
"Əməkdaşlar gəlib baxırdılar, lakin tədbir görülmürdü" - "Azərsu"nun qaynar xəttinə 3 dəfə zəng etmişəm, lakin bir nəticəsi olmayıb"
Sabah yağışlı hava olacaq - Proqnoz
ALİ MƏHKƏMƏ DAHA BİR MƏSƏLƏ BARƏDƏ VAHİD QƏRAR VERDİ - Detallar
İranda hərbi baza vurulub - On üç əsgər həlak olub
İlham Əliyev Avropa Komissiyasının komissarını qəbul edib - FOTOLAR
ABŞ Qətər, İordaniya, İraq, Bəhreyn və Küveytdəki diplomatlarını çıxarır - Qərar verildi
Kanada qorxuya düşdü - Ər-Riyaddakı səfirlik qapadıldı
İSRAİL QOŞUNU LİVANA GİRDİ: "Strateji əraziləri ilhaq edəcəyik" - Hizbullah əks hücum vədi elan etdi
Tibbi Yardım Stansiyasında qalmaqal - VİDEO
Mərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları artıb