Əliyev və Ərdoğanın xəbərdarlığı, yaxud BMT TŞ-nın hansı səhvi İsrail - HƏMAS müharibəsini başlatdı? - "Yatan ocaqlar" alovlana bilər
19-10-2023 [13:31]
İsrail-HƏMAS müharibəsi bütün şiddəti və amansızlığı ilə davam edir. Müharibənin hər iki tərəfi də amansızdır hər iki tərəfi də beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə, habelə insan haqlarına riayət etmir.
Hər iki tərəf müharibə gedişatında mülki obyektləri hədəfə alır, bunun nəticəsində də qadınlar, uşaqlar, qocalar, bir sözlə mülki şəxslər yaralanır, həyatını itirir. Sonuncu dəfə Qəzzadakı xəstəxanaya endirilən zərbə də bir daha İsrail-Fələstin müharibəsinin miqyasının dəhşətini və amansızlığını göstərdi.
Diqqətçəkən əsas məqam isə baş verən hadisələrə başda BMT Təhlükəsizlik Şurası olmaqda beynəlxalq təşkilatların laqeyd qalmasıdır. Ən elementar şəkildə Qəzzada xəstəxanaya edilən hücuma dair heç bir araşdırma aparılmadığı kimi şifahi ya da yazılı etiraz da səslənmədi.
Ümumiyyətlə mövcud İsrail-HƏMAS müharibəsinin başlanmasında BMT TŞ-ın səhlənkarlığı böyükdür. Məsələ ondadır ki, HƏMAS Qəzzada hakimiyyəti əla aldıqdan sonra ərazidə geniş şəkildə silahlanmaya getdi. HƏMAS mülki şəxslərdən İsrail ilə gərginlikdə aktiv şəkildə istifadə etdi. Ən əsası da HƏMAS humanitar yardım adı altında əraziyə külli miqdarda silah-sursat cəmlədi. Bütün bunlar baş verərkən isə BMT TŞ heç bir tədbir almadı.
Reallıq ondan ibarətdir ki, BMT TŞ bu gün ona olan gözləntiləri doğrultmur. Dünyada münaqişələr hərbi yolla həll edilir yada edilməyə çalışılır, dondurulmuş münaiqşələr yenidən alovlanır, yeni münaqişlər yaranır. Lakin bütün bunlara baxmayaraq BMT TŞ siyasi polimika meydanını xatırladır.
Ümumiyyətlə BMT TŞ-nın fəaliyyətsizliyinin ən önəmli səbəbi 5 (Çin Fransa Rusiya Birləşmiş Krallıq ABŞ) daimi üzv və onların veto hüququ məsələsidir. Aydın məsələdir ki, Rusiya və Çinin verdiyi təklifləri Fransa, Birləşmiş Krallıq, ABŞ veto edir. Və ya Fransa, Birləşmiş Krallıq, ABŞ-ın verdiyi təklifləri Rusiya və Çin veto edir.
Qərar qəbuletmə və veto hüququnun BMT TŞ-ın 5 daimi üzvündə olması qrumun fəaliyytəsizliyin əsas səbəbidir. İş belə olan təqdirdə, Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın “Dünya beşdən böyükdür. İndi bunu özləri də etiraf edirlər. Artıq bunun mümkünsüzlüyü barədə danışmağa başlayıblar. Bizim dediklərimizə gələcəklər” və Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Qoşulmama Hərəkatının Əlaqələndirmə Bürosunun Bakıda keçirilən Nazirlər görüşündə söylədiyi “BMT Təhlükəsizlik Şurası (TŞ) keçmişin qalığıdır və hazırkı reallıqları əks etdirmir. Biz Təhlükəsizlik Şurasında daha çox ölkənin təmsil olunması və coğrafi baxımdan daha ədalətli olması üçün onun tərkibinin genişləndirilməsinin tərəfdarıyıq” sözləri yada düşür.
Hər iki liderin dediyindən əslində bu nəticəyə gəlmək olar ki, BMT daxilində islahatlara, Təhlükəsizlik Şurasının strukturunda dəyişiklik edilməsinə və “Beynəlxalq birliyin konstitusiyası” adlandırılan BMT Nizamnaməsində əlavələr və düzəlişlər edilməsinə ehtiyac var.
Əks təqdirdə İsrail-HƏMAS müharibəsi bitmədən “Kəşmir”, “Tayvan”, “Kuril Adaları”, “Kosovo”, “Abxaziya”, “Cənubi Osetiya” münaqişələri də alovlanacaq və bu münaqişənin tərəfləri problemi hərbi yolla həll etmək istəyəcək.
Turan Rzayev
MİA.AZ
Xəzər TV-nin rəhbəri səhhətində problem yaranıb
İrandan atılan daha bir raket Türkiyə səmasında vurulub - Açıqlama
Tehranda minlərlə insan "Qüds günü" ilə bağlı küçələrə axışdı - İsrail bölgəni vurdu, iranlılar geri çəkilmədi (FOTOLAR)
Gəncədə antik əşyalar oğurlayan şəxslər saxlanılıblar
"ABŞ İranın Hörmüz boğazını bağlamaq qərarındakı qətiyyətini belə gözləmirdi" - "Tehran bu qəraı ilə Amerika və bölgə ölkələrini çaşdırıb"
Türkiyə gəmilərindən biri Hörmüz boğazından buraxıldı: "İrandan icazə aldıq və..." - "Zəngəzur dəhlizi bizi Uzaq Şərqə qədər çıxaracaq"
Azercell qadınların yaradıcı inkişafına dəstək göstərir - FOTOLAR
İlqar Hacıyevin Bakıdakı əmlakları müsadirə edildi - SİYAHI
Sabah hava necə olacaq? - Proqnoz
May ayında neçə gün rəsmi iş olmayacaq? - Dəyişiklik
Bakıdakı bəzi universitetlər bölgələrə köçürüləcək - 4 ilə kimi
Əli Əsədov MM-də quru sərhədlərindən danışdı: "Son hadisələr bu qərarın nə qədər əsaslı olduğunu göstərir"
Xətaidə qaydanı pozan “Ferrari” duracağa yerləşdiridi - VİDEO
64 əcnəbiyə Azərbaycan vətəndaşlığı verilib
Vəkil Raul Ramazanov kollegiyadan çıxarıldı
Əli Əsədov Milli Məclisdə hesabat verdi
Tramp: "İranla bağlı proses çox sürətlə irəliləyir"
Lənkəran İcra Hakimiyyətində 49 vəzifə ləğv edilib
Türkiyədə daha bir bələdiyyə sədri saxlanıldı
İraqda hərbi bazaya dron hücumu: fransız əsgəri həlak oldu - Makron sərt bəyanat verdi
XIII Qlobal Bakı Forumunun ikinci günü başlayıb
Ceyhun Bayramovla Pakistan XİN başçısı telefonda müzakirə aparıb
MHP lideri: "Türkiyə ilə İranı üz-üzə gətirmək istəyənlər var"
Konfrans Liqası: türk klubu doğma meydanında uduzdu
İran XİN sözçüsü: "Elə bir şəkildə onları cəzalandırmalıyıq ki..."
Laricani Trampa belə mesaj verdi: "Səhvinizin bədəlini ödəyənə qədər sizi rahat buraxmayacağıq"
Bu gün sizi nə gözləyir? - BÜRCLƏR
BƏƏ Müdafiə Nazirliyi: "İrandan atılan 10 ballistik raket və 26 PUA zərərsizləşdirilib"
Tarif Şurası dərmanlarla bağlı qərar verdi
Mauro İkardi "Qalatasaray" azarkeşlərini qəzəbləndirdi - Səbəb
Hakan Fidan Almaniya XİN başçısı ilə görüşdə İranın parçalanma planından danışdı, sərt xəbərdarlıq etdi: "Xəyala qapılmayın, hər ssenariyə hazırıq"
Ramazanın 23-cü gününün duası: imsak və iftar vaxtı
İranın yeni lideri xalqa müraciət etdi, yeni mesajlar verdi - "Hazırkı sarsılmaz birliyimizi qorumalıyıq"
Binəli Yıldırım: BMT son illər dünyada baş verən müharibələrin həlli üçün ortaya uğurlu iş qoya bilməyib
Əli Əsədov Timor-Leste Prezidenti ilə görüşüb
Maştağada gölü qanunsuz dolduran şəxs həbs olunub
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
Fuad Babayev yenə müşavir təyin edildi - Bu dəfə fərqli qurumda
ALİ MƏHKƏMƏ AD HÜQUQİ BARƏDƏ YENİ QƏRAR VERDİ - İzah
BMT: Yaxın Şərqdəki gərginlik səbəbindən 3 milyondan çox İran sakini evlərini tərk edib
İLKİN HƏRBİ QEYDİYYATLA BAĞLI YENİ QAYDA TƏSDİQLƏNDİ
İsrail Ordusu Beyrutda SEPAH komandirini öldürüb